سنودن، وجدان بیدار

بهرام آمونیایی

 ادوارد سنودن کارمند پیشین آژانس امنیت ملی امریکا که به یکی از افشاگری های بزرگ در تاریخ این کشور دست زد، در کنار نام برادلی منینگ سرباز امریکایی که داده های سری دولت امریکا را در اختیار جولیان آسانژ موسس سایت افشاگر ویکی لیکس قرار داد، به یک نام جهانی تبدیل شده و کمتر کسی را میتوان یافت که خبرهای روز را دنبال کند و اسم وی را نشنیده باشد.  

افشاگری های ادوارد سنودن نشان میدهد که دولت ایالات متحده­ی امریکا به گونه­ی گسترده اطلاعات شخصی و تماس های خصوصی شهروندان این کشور را از طریق سرورهای شرکت های گوکل، مایکروسافت، فیس بوک، تویتر، یاهو، یوتیوب، سکایپ، پالتاک، اپل و برخی شرکت های دیگر جمع آوری و نظارت میکند و مکالمه های تلیفونی شهروندان امریکایی را نیز زیر کنترول دارد.  

مسئله ی افشاگری سنودن و فرار وی به هانگ کانگ و از آنجا به روسیه، سبب تنش های زیاد میان دولت های جهان شده و مقامهای امریکایی به روسیه و چین که زمینه را برای فرار وی مساعد ساخته اند، هشدار داده اند که پیامد همکاری با سنودن را از نظر دور نداشته باشند.   

 

کنترول تماس های تلیفونی، ایمیل ها، چت ها و پیامک های شهروندان امریکایی از سوی دولتی صورت میگیرد که ادعای دفاع از آزادی بیان، اطلاعات آزاد و حقوق شهروندی آن بیشتر از هر دولت و رژیمی در دنیا طنین انداز است. یکی از دلایل ظاهری یورش های امپریالیستی ایالات متحده­ی امریکا به کشورهای دیگر نیز همیشه همین نقضِ به اصطلاح حقوق بشر، حقوق زنان و آزادی بیان و نبود دموکراسی بوده است. حالا بیش از صدمین بار ثابت میشود که پشت صحنه­ی بزرگنمایی های پوقانه وار این همه واژه های زیبا و پر زرق و برق، چه ستراتیژی های مخوف و ترسناک پنهان است.  

مسئله­ی شنود مکالمه های تلیفونی و کنترول تماس های الکترونیک تنها به دولت ایالات متحده­ی امریکا محدود نمی شود، بلکه سایر کشورها از جمله بریتانیا و فرانسه نیز این کار را می کنند که به دنبال افشاگری های سنودن آشکار شده است، و این سلسله همچنان ادامه خواهد یافت. بنابر این، سنودن حالا دیگر تنها قهرمان فرودستان امریکا که قربانی سیستم جاسوسی دولت امپریالیستی این کشور شده اند، نیست. وی، برای تمام انسان هایی که در هر گوشه و کنار جهان به گونه­یی زیر سایۀ ترسناک دولت های فاشیستی و سازمان های جاسوسی آنها به سر می برند، قهرمان واقعی است؛ قهرمانی که زندگی مرفه با امتیازهای ویژه و معاش گزاف در دولت امریکا را رها کرد و هر خطر و تهدیدی را به جان خرید. 

سنودن در گفتگو با روزنامه­ی گاردین، ناراحتی وجدان ناشی از نابودی آزادی فردی و حریم شخصی از سوی دولت امریکا را دلیل افشاگری اش میخواند: «من می‌خواهم تمام آن (زندگی راحت پیشین) را قربانی کنم، چرا که اگر به دولت ایالات متحده اجازه می‌دادم حریم شخصی، آزادی انترنیت و آزادی‌های فردی مردم دنیا را با این ماشین عظیم نظارتی که به صورت سری در حال ساخت بود، نابود کند، وجدانم مرا راحت نمی‌گذاشت.»

به این ترتیب، وی که یکی از ماموران مورد اعتماد سی آی ای و ان اس ای بود و مصونیت و امکاناتِ به مراتب بهتری داشت، اما چون از وجدان بیدار برخوردار بود، هنگامی که دید امنیت شخصی شهروندان کشورش تهدید میشود، از مصونیت خود گذشت و دست به افشاگری یی زد که مانند افشاگری برادلی منینگ، هموطن سربازش، خواب دولتمردان کاخ سفید را حرام کرده است.  

سنودن نشان داد که با پول نمیتوان همه چیز را خرید و اگر انسان شهامت و وجدان آگاه و مسوول داشته باشد، میتواند در برابر جنایت و دروغ بیایستد و از عدالت و راستی دفاع کند. کاش سنودن الگویی برای ماموران سازمان های جاسوسی فعال در افغانستان شود؛ کشوری که سازمان های اطلاعاتی بزرگ دنیا سالهاست در آن آشیانه گرفته اند و معلوم نیست در نهان چه برنامه های خطرناک استخباراتی در جریان است و با زندگی و سرنوشت مردم افغانستان چگونه بازی میشود.

آیا پارلمان د ملت کور دی؟

دا به ډیره ستونزمنه وي چې زموږ د هیواد په څیر هیوادونو کې د پارلمان پر اغیزمنتوب د تأیید ټاپه ولګول شي. کله چې د هیواد تیرو حالاتو او شرایطو او اوسني حالت ته پام وکړو نو دا ټکی به په ډاګه شي چې امپریالیستي او یو شمیر نور لویدیځوال زبیښاکګرو او ښکیلاکګرو د خپلو ستراتیژیکو ګټو د لاسته راوړلو په موخه دلته په یو ډول نه یو ډول لاسوهنې کړې دي او ځانونو ته یې د پښې ځای تر لاسه کړی او په بیلابیلو پلمو یې زموږ د هیواد او خلکو ملي هویت، ملي واکمني او ځمکنۍ بشپړتیا تر پوښتنې لاندې راوستې او دغو تیري کوونکو ځواکونو د ډیموکراسۍ، د خلکو د حاکمیت د تمثیل او نورو داسې غولوونکو مفاهیمو په رڼا کې هڅه کړې او کوي یې چې په وروسته پاتې هیوادونو لکه زموږ هیواد او نورو لږ پر وده هیوادونو او آن په ځینو پرمختللو هیوادونو کې د خپلې بادارۍ او حاکمیت تیره توره وچلوي، په چل ول او بیلابیلو چلوټیو خپلې ناوړه ګټې خوندي او د لا نورو ناوړه ګټو د لاسته راوړلو لپاره خپلې نفوذي سیمې لاپراخه کړي.

خبره نه اوږدوم، راځم دې ټکي ته، کله چې زموږ هیواد د بهرنیو په تیره بیا د امریکایي او د هغې د انډیوالانو (ناټو) یرغلګرو ځواکونو تر سیوري لاندې جوړ شوي سیستم کې، آیا په رښتینې مفهوم سره فرمایشي پارلمان د ملت کور ګڼل کیدای شي؟

په ټولیز ډول، په تیرو لسو کلونو کې به د پارلمان جوړښت او ترکیب ته وګورو. د یوه لاس د ګوتو په شمیر پرته، ډیرۍ په اصطلاح د پارلمان غړي پخوانیو وسله والو تنظیمونو، زورواکو، د مخدره توکو د کر او ترافیکو د مافیایي ډلو غړي دي چې د زور او پیسو او د بهرنیانو په مټ په اصطلاح د ملت کور ته ننوتي دي، په ډیر سپین سترګتوب د ملت لپاره د قانون جوړونې، پر اجرائیه قوې د څارنې او د خلکو د ستونزو د حل او خلکو ته د خدمت نارې سورې پیل کړي، په داسې حال کې چې همدا پارلمان په هیواد کې د فساد، نارواو، د ځمکو د غصب، د دولتي څوکیو د ټیکه دارانو، د ترور، تښتونې، د بې عدالتیو، د قومونو تر منځ د ژبني، مذهبي او ټولنیزو نابرابریو د دودولو ستر مرکز دی. دغه پارلمان په بیلابیلو پلمو سره د مالي فساد، د سیاسي معاملو، د قانون ماتونې او په یوه کلیمه کې د «زور ویلو» په اډه تبدیل شوی چې د عام ولس لپاره یې د زیاتو کړاونو سره سره چې په آګاهانه توګه ورباندې تپل شوي، لازیاتې کړې دي. یوه کوچنۍ بیلګه، د مالیې وزیر زاخیلوال چې له ځینو معاملو او فساد څخه پرده پورته کړه.

کله چې یو په اصطلاح داسې سیاسي جوړښت زموږ د هیواد په اوسني ناوړه حالت کې داسې کړه وړه ولري چې پورته ورڅخه په لنډه یادونه وشوه، نو آیا کیدای شي چې داسې جوړښت او یا بنسټ ته د ولس د هیلو او آرمانونو کور ووایو او د خلکو د هوساینې، آسانتیاو او د ژوند د ښه والي او نیکمرغیو کور وګڼو؟

له پورتنیو لنډو څرګندونو څخه دې پایلې ته رسیږو چې په یوه اشغال شوي هیواد کې پارلمان پر خلکو د زیاتو ظلمونو او کړاونو د تپلو دستګاه او د حاکمه قدرت د ستمګرانه هیلو او کرغیړنو موخو پلې کوونکی رکن وي.

امریکا، طالب و جنگسالار همه جنایت می زایند

در عصری که ما به سر می بریم، پر از کشمکش، جنگ، ویرانی، شکاف عمیق طبقاتی، کشتار، استعمار و استثمار است. در چنین حالتی، انسانها ناگزیر در دو صف جداگانه و رو در روی هم قرار می گیرند: ظالم در مقابل مظلوم و ثروتمند در مقابل فقیر. هر کدام از این دو، در جهت و سمت خاصی فعالیت نموده، جبهۀ خود را تقویه می نمایند، و این روند تاریخ طبقاتی جوامع بشری را تشکیل می دهد. ظالم برای رسیدن به اهداف خود از هیچ جنایت و قساوتی در حق مظلوم دریغ نمی ورزد و لذا به کشتار انسان های مظلوم تا زمانی دست می زند که به اهدافش برسد.

افغانستان که در حال حاضر به دست کشورهای اشغالگر و پادوان بی مقدار آنها (طالبان و جنگسالاران) به کشتارگاه مظلومان و زحمتکشان این سرزمین مبدل شده است، در آتش منافع ستراتیژیک کشورهای اشغالگر در رأس همه ایالات متحده و کشورهای منطقه می سوزد. هیچ یک از اضلاع این مثلث خون و جنایت (امریکا، طالب و جنگسالار) دست کمی در جنایت از دیگری ندارد. همه بلاوقفه جنایت از پی جنایت می زایند.

بهار سال 1392 خونین آغاز شد. دشت و دمن، کوه و صحرا، شهر و ده با خون زحمتکشان رنگین شد. تو گویی گل های وحشی از خون افغانها رنگ می گیرند تا بهار استقلال و آزادی شکوفان شود و نسیم عطرآگین رهایی، نوید فردای روشن را با خود به ارمغان آورد. 

در آغازین روز سال، سه تن از هموطنان ما به دست پسر یکی از جنگسالارانِ بدنامِ تنظیمی در ولایت پروان به خاک و خون غلتیدند، و به تعقیب آن نزدیک به صد تن از هموطنان ما در حملات انتحاری طالبان جنایتکار در ولایت فراه کشته و بیش از صد تن دیگر مجروح گشتند. هنوز درد از دست دادن عزیزان فراهی کاهش نیافته بود که بار دیگر ولایت کنر به خون نشست. دوازده کودک، چهار زن و یک مرد در بمباران هوایی نیروهای امریکایی در درۀ شیگل به خاک و خون کشیده شدند. این سه حادثه، مشت نمونۀ خروار از مثلث جنایت را نشان می دهد که چگونه همه کمر به کشتار و قتل زحمتکشان افغانستان بسته اند.

امریکا، طالب و جنگسالار همه یک هدف را تعقیب می کنند: بربادی افغانستان. بیش از یازده سال از هجوم نیروهای خارجی به رهبری امریکا به افغانستان می گذرد؛ یازده سالی که جز خون و جنایت ارمغانی برای مردم به دنبال نداشته است. گاهی بمباران و گاهی رگبار مسلسل های امریکایی دریایی از خون را به راه انداخته است و گاهی هم حملات انتحاری طالبان و بمگذاری ها، جاده ها را با خون رنگین می سازد، و اگر این نشد، جنگسالاران بر هست و بود مردم یورش می برند و سال های 92 را در خاطره ها زنده می سازند.

ایالات متحده با اهداف ستراتیژیکی که در افغانستان و منطقه دارد، برای برآورده ساختن آن از هیچ جنایتی فروگذار نمی کند. تاریخ این کشور قلدر و زورگو با جنایت آلوده و با خون زحمتکشان سایر کشورها نوشته شده است. سربازان جنایتکار این کشور که در کشتار و قتل مردمان تخصص دارند، خم به ابرو نمی آرند که کودکان و زنان را به تیر ببندند و خانه های گلی مردم را بر سر شان ویران سازند. این سادیست ها از این اعمال شان لذت می برند و وقتی ارضاء نشوند، بر اجساد کشته شدگان ادرار می کنند تا از افغانها انتقام بگیرند.

سازمان های عفو بین الملل، «حقوق بشر» و «سازمان ملل» نیز اغلباً بعد از وقوع جنایت، بادی به هوا می پراکنند تا با حرف های بیهوده و نفرت انگیز شان بیش از پیش مشام افغانها را بیازارند. نقش پوشالی این نهادها در بیش از یازده سال کشتار و جنایت توسط نیروهای خارجی، طالبان و جنگسالاران نزد مردم ما آفتابی شده و حنای خود را باخته است. اولین جنایتی را که «سازمان ملل» به همدستی ایالات متحده در حق مردم ما روا داشت، نصب دوبارۀ جنگسالاران بر سرنوشت و زندگی افغانها بود، لذا از مرجع و نهادی که آلۀ دست جنایتکارترین کشور عصر حاضر باشد، توقعی بیش از این نمیتوان داشت. به همین خاطر جنایتکار اصلی با همدستی هم پیمانانش در تلاش است تا ضلع دیگر این مثلث جنایت یعنی طالبان را نیز بار دیگر بر شانه های مردم سوار کند.

با آگاهی از سرشت جنایتکارانۀ مثلث جنایت، نشریۀ پیشرو اولین نشریه ای بود که شعار داد: نه امریکا و جنگسالاران و نه طالبان، قدرت به دست مردم! اکنون که ماهیت واقعی این مثلث جنایت بر همگان روشن شده است، درستی این شعار بیش از پیش ثابت می شود. آنانی که هنوز هم فکر می کنند که امریکا و اشغالگران دیگر برای نجات مردم ما از شر طالبان و جنگسالاران به این کشور آمده اند تا برای ما دموکراسی را هدیه کنند، اکنون باید دیگر شیرفهم شده باشند که هر سه در افغانستان جنایت می زایند و بس. چشم پوشی از این واقعیت و توقع بیشتر از این مثلث جنایت، پاگذاردن بر وجدان چیز دیگری را به نمایش نمی گذارد.