در نظام سرمایه، دوستی ها و دشمنی ها دایمی نیست

     مقولۀ «نظام سرمایه دوست و دشمن دایمی ندارد، تنها منافع دایمی دارد»، به وضاحت تضادها و وحدت های این نظام را عیان می سازد. در محدودۀ منافع است که اتحاد بین کشور های سرمایه داری دچار تزلزل و یا استحکام می گردد. 

     جنگ های جهانی اول و دوم ناشی از تضاد منافع بین کشورهای سرمایه داری منجر به مرگ ملیون ها انسان، خسارۀ مالی میلیاردها دالر، ویرانی و تباهی بسیاری از کشورهای درگیر جنگ گردید. 

     قتل آرشیدوک فردیناند شهزادۀ اتریش و همسرش به دست یک صرب، انگیزۀ آغاز جنگ جهانی اول گردید، در حالیکه عامل عمده و اساسی این جنگ، تضادها و رقابت های نهفته در 50 سال پیش از آغاز این جنگ بین کشورهای اروپایی بود.  

     اتحاد بین متفقین به منظور آغاز جنگ با متحدین در جریان جنگ جهانی دوم و بعد از پایان جنگ اتحادها و تضادهای جدید بین آنها، نشان داد که چگونه کشورهای سرمایه داری در مقاطع معین با هم تضاد منافع دارند و حتی به جنگ های خونین دست می زنند و بعد از مدتی این تضادها به دوستی ها و اتحادهای جدید مبدل می گردد. 

     امریکا در ابتدای جنگ جهانی دوم علیه آلمان، متحد شوروی گردید، اما در ختم جنگ از هر طریقی مخصوصاً از طریق مصرف ملیون ها دالر در قسمت تبلیغات علیه نظام اقتصادی- سیاسی شوروی در تلاش بود تا آن کشور را از پا در بیاورد که بالاخره با تجزیۀ اتحاد شوروی به 15 کشور کوچک، موفق به این کار شد؛ ولی اکنون اوباما با خطاب «دوستم دیمتری» حرف اتحاد با دشمن دیرینه را یکبار دیگر سر میدهد. این خطاب اوباما ناگهانی و بدون برنامه ای از پیش تنظیم شده نیست، بلکه با به کار بردن این جمله در حقیقت میخواهد چین را زیر فشار قرار دهد، چرا که چین در جریان سال های اخیر از لحاظ اقتصادی موفقیت های بسیار زیادی را به دست آورده و اکثریت بازارهای اقتصادی جهان را زیر سیطرۀ تولیدات خویش در آورده است و این برای امریکا قابل تحمل نیست. 

     کشورهای ایالات متحدۀ امریکا و انگلستان در زمان حاکمیت رژیم شاهی ایران متحدین نزدیک این کشور بودند و امریکا بزرگترین مرکز جاسوسی خود را در آن کشور جابجا نمود، اما بعد از پیروزی رژیم آخوندی ایران در سال 1357 به رهبری خمینی، این اتحاد به تضاد حاد مبدل گردید تا جاییکه رژیم آخوندی ایران تمام کارکنان سفارت امریکا را به گروگان گرفت. در مقابل، امریکا علاوه بر قطع تمامی روابط دیپلماتیک اش با آن کشور، اقدام به انتقال مرکز بزرگ جاسوسی خود به اسلام آباد نمود و فعلاً این دو  کشور به بزرگترین دشمنان یکدیگر مبدل گردیده اند.

      برخورد امریکا با پاکستان نیز استوار بر تأمین منافع آن کشور توسط پاکستان بوده است. پاکستان از زمان ایجادش تا اکنون همیشه تلاش نموده منحیث متحد امریکا باقی بماند و از اینطریق از خرد و خمیر شدن توسط هند در امان باشد. پاکستان هیچ گاهی علاقمند برقراری روابط تیره با امریکا نبوده است. از زمان تجاوز شوروی به افغانستان تا اکنون، پاکستان با تمامی سیاست ها و برنامه های نظامی - سیاسی امریکا همگام و همنوا می باشد. در مقابل، امریکا میلیاردها دالر کمک های نظامی، اقتصادی و اجتماعی به دولت های حاکم در پاکستان نموده است. 

     حمله به عراق و اختلافات شدیدی که بعد از حمله به آن کشور بین امریکا و انگلیس در عراق به وجود آمد، یکی از دلایل آن عدم حق دادن به انگلیس در چاه های نفت آن کشور بود زیرا امریکا تمامی چاه های نفت عراق را به نفع خود و برای بیست و پنج سال قرارداد نمود؛ یا اختلافات شدید بین انگلیس و امریکا این دوستان دیرینه در ولایت هلمند دلیل دیگریست که نشان میدهد که دوستی ها و دشمنی ها در نظام سرمایه دایمی نیست.

     در این میان حضور نظامی بیش از چهل کشور زیر چتر آیساف و کشورهای عضو ناتو در افغانستان نیز فقط با یک چیز امکانپذیر است: منافع. در صورتیکه هر یک از این کشورها متوجه شوند که این اتحاد هیچ نفعی برای آنها ندارد، از این اتحاد کنار خواهند رفت. اینکه آلمان در شمال کشور، انگلیس و امریکا در جنوب، ایتالیا در غرب و سایر کشورهای عضو ناتو در سایر مناطق افغانستان لنگر انداخته، تنها منافع شان ایجاب می نماید. احتمالاً تعدادی از کشورهای عضو ناتو با حضور نظامی خود در افغانستان، مستقیماً نفع نخواهند برد، اما هر یک از کشورهای عضو ناتو از این حضور در سایر مناطق جهان منافع اقتصادی و سیاسی دارند که با مصرف میلیاردها دالر و از دست دادن عساکر خویش در افغانستان، میخواهند آن را به دست آورند.

     در نتیجه تا زمانیکه در نظام سرمایه منافع وجود دارد، اتحادها و تضادهای آن هیچگاه دوامدار نبوده و سر انجام این اتحادها و تضادها یا به ایجاد پیمان های اقتصادی، سیاسی و نظامی می انجامد و یا به جنگ های خونین منطقوی و جهانی منجر می گردد.u

بخشي از منظومة من و تو

من و تو

بر سر راهی که به خورشید رسد

قرعة عهد ،

به پیمان زنیم

پشت شب می لرزد

رخش نورین سحر

اوج به اوج

کوله باری زشفق می آرد

پایِ برخیز، بزن !

سقف زندانِ سکوت

تا قناری گک عشق

آشیانی به برِ نالة یک کوه  زند

من و تو بر خیزیم

و صدای که، همه بر خیزند

و بر موج خطر بنشینند

تا نهنگان ظفر فاتح  خورشید شوند

شعر من وسوسه گشت

شعر من مجمر صد حادثه گشت

تا که تعریف شود

شعر من بوسة هر حادثه گشت

من و تو داد زنیم

آتش شعر

برین 

خرمن بیداد زنیم

من اگر خسته شوم

تو اگر خواهش خواب

بر سرِ راهِ شفق، شخم زنی

تپش چلچله  در قاب  صباح می میرد

بهر ما خسته شدن

خواب شدن

ننگِ ننوشته به دامان وفا می کارد

ابر نفرین بر آئینۀ ما می بارد

من و تو قافله ایم

شور یک سلسله ایم

تا چکاوک زپی شور، صدا بردارد

من و تو قافله در قافله ایم

کشتزاران همه مغموم و سکوت

کشتکاران همه آبستن آه

و ترا می خوانند

که ز خون لالۀ سرخیده به آفاق زنید

من و تو همسفریم

راه ما تا دل خورشید دراز

هرقدم خاره و سنگ

هر نفس اوج و فراز

من و مصراع دلير

نرم نرمك

راز يك درد

برين صفحة جاويد زنيم

راز ما از تۀ درد

سر به انجام افق می ماند

بالِ سیمرغِ امید

از شکوه تا به شکوه می راند

دست من پنجره شد

درد من حنجره شد

تا صدای به لبِ گوش تو آواز کند

تا پرستوی تنت، هلهله پرواز کند

دست تو صاعقه ایست

دست تو در دل یک ابر سپید

اشک امید به دامان سحر می کارد

هر نفس می بارد

من و تو بر سر یک راه

من و تو بر سر یک عشق

زیر یک شبنم رخشنده

پناه می گیریم

دست من جاريست

در تن خسته اي صبح

تا سحر باردگر

نور خورشيد چشد

باد ها می خندند

راز ها گوش به زنگ

که شکوه سحری در تن شب

ساغر امید مکد

من وزین خاره به تن زخم زنم

که دراز است رهم

من ز تاق ظفر آلاله کشم

که چه پولاد تنم

گرد بادیست درین تشنه کویر

و مرا می خواند

تا که آبی به تنِ خستۀ او

سیر زنم

من و تو می دانیم

خوب هم می دانیم

که سحر پشت غروب

در تب صبح شدن می گرید

من ز میثاق دلم

مشعلی بر راه ابد می مانم

راز این مشعل و میثاق

می دانم،  می دانم

و

من و تو می دانیم

       خوب هم می دانیم

                        می دانیم

             

          خزان 1389

پاغر

امریکا به هیڅکله له افغانستانه ونه وځي

د ناټو سازمان د ۶۱ کلنۍ په درشل کې د لیسبون دوه ورځنۍ غونډه تر سره شوه، چې په ترڅ کې یې تصمیم ونیول شو څو په ۲۰۱۱ کال کې د افغانستان امنیتي او پوځي چارې د افغانستان چارواکو ته وسپارل شي. د بهرنیو او په ځانګړي توګه د امریکایي ځواکونو وتل به له افغانستان څخه د ۲۰۱۱ کال د جولای په میاشت کې پیل او دغه لړۍ به په ۲۰۱۴ کې بشپړه شي. له دې وړاندې هم امریکایي چارواکو په کراتو ویلي وو چې دوی به په افغانستان کې نه پاتې کیږي او دغه هیواد به خوشې کوي. 

امریکا او نورو متحدینو یې په ۲۰۰۱ کال کې په دې پلمه پر افغانستان برید وکړ چې ګواکې دلته د ترهګرۍ جرړې موجودې دي او نړۍ یې له ستر ګواښ سره مخامخ کړې ده، چې باید د «نړیوالې ټولنې» په ګډو هڅو ورسره مقابله وشي. «نړیواله ټولنه» چې مشري یې امریکا او ورپسې ناټو کوي، د ترهګرۍ د ځپلو لپاره له سلو زرو څخه زیات پوځیان افغانستان ته راوستل خو ورځ تر بلې نه په امنیتي وضعیت کې ښه والی راغی او نه د ترهګرو د بریدونو لړۍ کمه شوه. سره له دې چې اوس ټول په دې پوهیږي چې القاعده او طالبان د لویدیځو هیوادونو پروژه ده، مګر نوم یې د ترهګرۍ ضد جګړه ده، څو په دې پلمه په افغانستان کې خپل حضور ته دوام ورکړي.

امریکا په داسې حال کې له افغانستان څخه د وتلو ډُهل وهي چې په ورته وخت کې د پوځي اډو په جوړولو بوخته ده. له افغانستان څخه د امریکایي پوځونو وتل له عراق څخه د نوموړو پوځونو وتلو ته ورته والی لري. کله چې امریکا اعلان وکړ چې له عراق څخه به خپل ټول پوځیان وباسي، په خپل باور، نړۍ ته یې وښودله چې هغه هیواد د عراق د نیولو او د هغې د تیلو او نورو زیرمو د لوټولو لپاره ورباندې برید کړی نه و، بلکې عراقیانو ته یې «د بشر حقوق» او «دموکراسي» راوستله. امریکا په رښتیا له عراقه ووتله خو یوازې ۵۰،۰۰۰ سرتیري یې هلته پريښودل. اوس هم افغانستان د عراق حیثیت لري. د ۲۰۱۱ کال د جولای میاشت د امریکایي سرتیرو د وتلو پیل ټاکل شوی، خو دا چې څومره امریکایي سرتیري به د تل لپاره په افغانستان کې پاتې کیږي، دا به راتلونکې روښانه کړي.

امریکا په افغانستان کې د اوږدمهال حضور لپاره د ۵۳۵ میلیون ډالرو په ارزښت خپل سفارت ته پراختیا ورکړې، د عامې روغتیا وزارت ځمکه یې اخیستې او ویل کیږي چې دویم مکروریان به هم په نږدې راتلونکې کې واخلي، ځکه د امریکا سفارت مخامخ ته چې د دویم مکروریان پیل دی، د یو میلیارد ډالرو په ارزښت پنځه ستوریز مریَټ هوټل جوړوي. په ورته وخت کې، امریکایي چارواکو له افغانستان سره د اوږدې مودې ستراتیژیک تړونونه لاسلیک کړي او له افغانستان څخه یې د دایمي پوځي اډو غوښتنه کړې ده. امریکا په پام کې لري چې د ۱۳۰۰ میلیون ډالرو په ارزښت په مزارشریف، شوراب او شینډنډ کې پوځي اډې جوړې کړي. دغه پوځې میدانونه له بګرام، کندهار او د افغانستان د نورو سیمو له ډګرونو څخه جلا دي. دم مهال د بګرام پوځي هوایي ډګر د امریکایي ځواکونو د میشت اصلي مرکز ګڼل کیږي، چې له ۲۰۰۱ کال راپدیخوا په کې د نظامي تاسیساتو د جوړولو لړۍ دوام لري او تر اوسه پای ته رسیدلې نه ده.

دا چې امریکا له یوې خوا د خپلو پوځیانو د وتلو چغې چغلبې وهي، او له بل پلوه خپلې پښې ټینګوي، یوازې یوه معنا درلودلای شي او هغه دا چې امریکا به هیڅ وخت له افغانستان څخه ونه وځي، مګر دا چې په زوره وویستل شي. د امریکا جوړښت او سرشت داسې نه دی چې خپل سلګونه پوځیان د بل هیواد د وګړو د سوکالۍ او هوساینې لپاره له لاسه ورکړي او میلیاردونه ډالره ورباندې ولګوي، مګر دا چې په هغې کې یې خپله ګټه نه وي. افغانستان د خپل ستراتیژیک موقعیت تر څنګ، د ناسا د سروې او اکتشافاتو پر بنسټ په خپلې سینې کې د ۵۰۰ زره میلیاردو ډالرو په ارزښت پټې زیرمې لري (بدخشان او هلمند په دې سروې کې شامل نه دي). د امریکا په څیر لوټمار هیواد هیڅکله نشي کولای چې د دغو زیرمو له څنګ نه په پټو سترګو تیر شي، لکه څرنګه چې په عراق کې یې د هغه هیواد د تیلو د لوټ لپاره له نوموړي هیواد سره ۲۵ کلن تړون لاسلیک کړ، هماغه شان به هم له افغانستان سره وکړي، څو د افغانستان بیوزلی ولس د امریکا له برکته، «سولې» او «سوکالۍ» ته ورسیږي.

په افغانستان کې د امریکا تلپاتی حضور نه یوازې د روسیې، چین، ایران او بالاخره د ټولې سیمې د کنترول لپاره اړین بریښي، بلکې د نړۍ د انرجۍ دویمه ستره زیرمه (له منځني ختیځ وروسته) چې په ازبکستان او ترکمنستان کې موقعیت لري او هره ورځ د امریکا اشتها تحریکوي، د امریکا له پامه غورځیدلای نشي او باید بالاخره دغه زیرمه تر خپل کنترول او واک لاندې ونیسي. 

امریکا دم مهال په ټولې نړۍ کې ۷۳۸ پوځي اډې لري او د ۲ میلیونو په شاوخوا کې سرتیري يې له خپل هیواد څخه بهر په نورو هیوادونو کې پراته دي، څو وکړای شي په هر وخت او هره شیبه کې پر هر هیواد چې ورته ګواښ وي، یرغل وکړي او د هر هیواد په وړاندې چټک غبرګون وښیي. د امریکا د تیریو او یرغلونو تاریخ ښيي چې هر چیرې چې امریکایي سرتیرو خپلې اډې جوړې کړي دي، بیرته ورڅخه وتلي نه دي. یوازینی هیواد چې امریکایي سرتیري ورڅخه په ټیټ سر وتلي دي، هغه ویتنام دی چې د هوشي مین تر مشرۍ لاندې یې د امریکا ۳۰۰ زریز پوځ ته خوله ماتونکې ماته ورکړه او وروسته له دې چې ۶۵۰۰۰ سرتیري یې له لاسه ورکړل، هغه هیواد یې خوشې کړ.   u